| Co powinieneś wiedzieć, gdy
chcesz założyć własną firmę?
Zanim zdecydujesz się na założenie własnej
firmy, musisz odpowiedzieć sobie na kilka pytań:
* jaki rodzaj działalności chcesz prowadzić?
* czy interes chcesz prowadzić sam, czy
raczej gotów jesteś na współpracę z innymi osobami?
* czy gotów jesteś zaryzykować całym swoim
majątkiem (także przyszłym), czy też wolałbyś raczej oddzielić
firmę od życia prywatnego?
Odpowiedź na pierwsze pytanie jest istotna,
ponieważ będzie miała bezpośredni wpływ na rodzaj opodatkowania,
jaki wybierzesz. Niektóre rodzaje działalności wykluczają
na przykład możliwość skorzystania z prostszych w prowadzeniu
form płacenia podatków, takich jak ryczałt od przychodów
ewidencjonowanych i karta podatkowa.
Odpowiedź na drugie pytanie pozwoli Ci
zdecydować, czy zarejestrujesz jednoosobową działalność
gospodarczą, czy też raczej będziesz musiał przeprowadzić
o wiele bardziej kosztowną i czasochłonną procedurę rejestrowania
spółki.
Wreszcie odpowiedź na ostanie pytanie pozwoli
określić, czy ryzykując całym swoim majątkiem osobistym
założysz jednoosobową działalność gospodarczą (bądź spółkę
cywilną), czy też raczej zmuszony będziesz - w celu oddzielenia
majątku i długów firmowych od prywatnych - zarejestrować
w sądzie spółkę prawa handlowego ( najprawdopodobniej byłaby
to spółka z ograniczoną odpowiedzialnością).
Przyjmiemy założenie, że firmę będziesz
prowadził sam, a dodatkowo chcesz ją założyć jak najszybciej
i jak najtaniej.
Oznacza to, że wybierzesz jednoosobową
działalność gospodarczą. Jak ją założyć? Oto kolejne etapy:
Wizyta w gminie
* W urzędzie gminy znajduje się specjalny
wydział zwany na ogół ewidencją działalności gospodarczej.
Wybierz się tam po formularze, które pomogą Ci zarejestrować
firmę. Co prawda przepisy nie przewidują ogólnie obowiązującego
wzoru takiego dokumentu, ale na pewno Twoja gmina przygotowała
taki we własnym zakresie.
* Do 31 grudnia 2003 r. podjęcie działalności
gospodarczej przez osoby fizyczne, w tym również wykonujące
działalność na podstawie koncesji i zezwoleń, wymaga zgłoszenia
do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez
gminy.
* Ewidencja działalności gospodarczej jest
jawna. Każdy może do niej zajrzeć.
* Jeżeli ze znajomymi chcesz założyć spółkę
cywilną, każdy z Was będzie musiał odwiedzić wydział ewidencji
podmiotów gospodarczych. Przepisy stanowią bowiem, że spółki
cywilne nie podlegają wpisowi do ewidencji, gdyż zgodnie
z nowym prawem działalności gospodarczej spółkom tym odebrano
przymiot przedsiębiorców. Wspólnicy takiej spółki składają
teraz wniosek o wpis do ewidencji jako oddzielni przedsiębiorcy.
* Od jednoosobowej działalności gospodarczej
różni spółkę w zasadzie tylko jedna rzecz: zanim się zarejestrujecie,
powinniście spisać umowę spółki, z której wyraźnie musi
wynikać, jakie prawa i obowiązki ma każdy ze wspólników.
W ten sposób uniknięcie ewentualnych konfliktów przy podziale
zysku.
Zgłoszenie o dokonanie wpisu do ewidencji
działalności gospodarczej powinno zawierać:
* Oznaczenie przedsiębiorcy, a więc nazwę
Twojej firmy uzupełnioną o Twoje imię i nazwisko. Musisz
pamiętać, że na wszelkiego rodzaju dokumentach urzędowych,
i na firmowej pieczątce powinieneś posługiwać się pełną
nazwą, wraz z imieniem i nazwiskiem. Nazwa powinna być w
miarę możliwości zindywidualizowana.
* Oznaczenie miejsca zamieszkania i adresu
przedsiębiorcy, a jeżeli stale wykonuje on działalność poza
miejscem zamieszkania - również wskazanie siedziby i adresu
zakładu głównego, oddziału lub innego stałego miejsca wykonywania
działalności gospodarczej. Nic nie stoi na przeszkodzie,
żeby adresem firmy był Twój adres domowy. Ma to nawet swoje
dobre strony w sensie prawa podatkowego, bo jeśli jako formę
płacenia podatków wybierzesz księgę przychodów i rozchodów,
to część kosztów utrzymania mieszkania, a więc czynsz, opłaty
za prąd elektryczny, gaz itp., a nawet rachunki za telefon
będziesz mógł odliczyć w formie kosztów uzyskania przychodów.
Do zgłoszenia rejestracyjnego nie musisz
dołączać dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do lokalu
(nieruchomości) zadeklarowanego jako stałe miejsce wykonywania
działalności gospodarczej.
* Określenie przedmiotu wykonywanej działalności
gospodarczej. Musisz po prostu opisać, co masz zamiar robić.
Im więcej rodzajów działalności uwzględnisz tym lepiej.
Nie bój się wpisywania handlu, eksportu
czy importu - nawet jeśli dzisiaj nie masz zamiaru niczego
takiego robić, przyda się to na przyszłość. Gdyby bowiem
okazało się , że masz na widoku świetny interes związany
np. z eksportem, formalnie rzecz biorąc nie mógłbyś go zrobić,
bo nie masz do tego prawa. Musiałbyś uzupełniać wpis w ewidencji
podmiotów gospodarczych, a to oznacza czas i dodatkowe opłaty.
Pamiętaj jednak o ograniczeniach związanych
z prawem podatkowym. Niektóre wpisane rodzaje działalności
mogą pozbawić Cię prawa do skorzystania z takiej formy płacenia
podatków jaką pierwotnie wybrałeś.
* Wskazanie daty rozpoczęcia działalności
gospodarczej
Od tego dnia będziesz mógł wystawiać prawidłowe
rachunki.
* Wniosek o wpis do ewidencji działalności
gospodarczej podlega opłacie stałej w kwocie 100 zł, a jeżeli
wniosek dotyczy zmiany wpisu w ewidencji, to opłata stała
wynosi 50 zł.
* Dodatkowo, po dokonaniu wpisu, musisz
liczyć się również z obowiązkiem zapłaty 11 zł tytułem opłaty
skarbowej za wydanie zaświadczenia o wpisie do ewidencji
działalności gospodarczej. Zaświadczenie to będzie potrzebne
w procedurze uzyskiwania numeru NIP, REGON oraz przy zawieraniu
umowy rachunku bankowego.
* Zabierz ze sobą dowód osobisty. Będzie potrzebny przy
rejestracji Twojej firmy.
* Jeśli zakładasz spółkę inną niż cywilna,
to masz obowiązek uzyskać wpis do rejestru przedsiębiorców
prowadzonych przez sądy rejonowe - wydziały gospodarcze
Krajowego Rejestru Sądowego.
Aby uzyskać wpis, należy:
* udać się do siedziby sądu rejestrowego
(funkcje te pełnią sądy rejonowe - gospodarcze, obejmujące
swoją właściwością obszar województwa lub jego część) i
złożyć wniosek o wpis do rejestru. Wniosek składa się na
formularzu, o który należy poprosić w siedzibie sądu rejestrowego
lub w urzędzie gminy.
* uiścić opłatę sądową (wpis do Krajowego
Rejestru Sądowego wynosi 1000 zł), a jeśli wpis podlega
ogłoszeniu, to także opłatę za ogłoszenie w Monitorze Sądowym
i Gospodarczym wynoszącą 500 zł,
* dołączyć do wniosku:
1) uwierzytelnione notarialnie albo złożone przed sędzią
lub upoważnionym pracownikiem sądu wzory podpisów osób upoważnionych
do reprezentacji spółki,
2) odpowiednie dokumenty (umowę spółki, statut spółki) bądź
jako oryginały, bądź jako uwierzytelnione urzędowo odpisy
lub wyciągi,
* zapłacić podatek od czynności cywilnoprawnych,
zależny od wielkości kapitału, który chcesz wraz ze wspólnikami
wnieść do spółki. A to oznacza, że w terminie 14 dni od
zawarcia umowy spółki musisz iść do urzędu skarbowego i
zapłacić podatek w kasie lub na rachunek urzędu skarbowego.
Jeśli umowę spółki zawarłeś w formie aktu
notarialnego (taki wymóg jest przewidziany poza spółką jawną
dla wszystkich spółek handlowych, tj.: partnerskiej, komandytowej,
komandytowo-akcyjnej, z ograniczoną odpowiedzialnością oraz
akcyjnej), podatek pobierze sam notariusz. Podstawę opodatkowania
przy zawarciu umowy spółki stanowi wartość wkładów wniesionych
do majątku spółki albo wartość kapitału zakładowego (akcyjnego).
Jeśli:
* wniosłeś do spółki nie więcej niż 20 000. zł - zapłacisz
1%,
* wniosłeś do spółki od 20 000 zł do 30 000 zł - zapłacisz
200 zł plus 0,5% nadwyżki ponad 20 000 zł,
* wniosłeś do spółki ponad 30 000 zł - zapłacisz 250 zł
plus 0,1% nadwyżki ponad 30 000 zł.
Do urzędu skarbowego musisz złożyć odpowiednią
deklarację, której formularze są dostępne w urzędach skarbowych
oraz - dowód wpłaty podatku zawierający: imię i nazwisko
albo nazwę lub firmę podatnika dokonującego zapłaty, numer
identyfikacji podatkowej, datę dokonania czynności cywilnoprawnej,
a także jej przedmiot.
* zapłacić taksę notarialną, która jest
najbardziej kosztowną częścią rejestrowania spółki prawa
cywilnego.
Wysokość taksy notarialnej uzależniona
jest od wysokości kapitału zakładowego bądź od wartości
wnoszonych wkładów do spółki i wynosi:
1) przy kapitale do 5000 zł - 200 zł,
2) przy kapitale powyżej 5000 zł do 15 000 zł - 200 zł +
3% od nadwyżki powyżej 5000 zł,
3) przy kapitale powyżej 15 000 zł do 30 000 zł - 500 zł
+ 2% od nadwyżki powyżej 15 000 zł,
4) przy kapitale powyżej 30 000 zł do 60 000 zł - 800 zł
+ 1% od nadwyżki powyżej 30 000 zł,
5) przy kapitale powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł - 1100
zł + 0,5% od nadwyżki powyżej 60 000 zł,
6) przy kapitale powyżej 1 000 000 zł - 5800 zł + 0,25%
od nadwyżki ponad 1 000 000 zł.
Rejestracja typowej umowy spółki z ograniczoną
odpowiedzialnością o minimalnym kapitale zakładowym (tj.
50 000 zł) kosztować będzie u notariusza 850 zł + VAT. Dodatkowo
zapłacisz jeszcze od każdej strony odpisu aktu notarialnego
taksę notarialną w wysokości 6 zł od strony + VAT.
Po dokonaniu wpisu do Krajowego Rejestru
Sądowego spółka będzie musiała postarać się o odpis z rejestru
przedsiębiorców KRS. Koszt wydania jednego odpisu to 30
zł (za skrócony odpis aktualny) oraz 60 zł (za pełny odpis).
Odpis z rejestru będzie spółce potrzebny, aby starać się
o nadanie numerów REGON, NIP oraz do założenia rachunku
bankowego. |